Thời đại của “hiếu ngược”: Không phải trẻ kính già mà là già kính trẻ

Người xưa từng dạy rằng: “Trong trăm cái thiện, hiếu đứng đầu”. Hiếu kính với cha mẹ không chỉ là trách nhiệm và nghĩa vụ cần phải hoàn thành mà đó còn là cái gốc căn bản để làm người từ bao đời nay. Khi giáo dục con cái, nếu thiếu đi sự dạy dỗ về đức tính hiếu thảo với ông bà, cha mẹ thì sẽ dẫn đến ảnh hưởng nặng nề cho tương lai sau này của con trẻ.

Hai chiếc đùi gà và câu chuyện đáng suy ngẫm

Kỳ nghỉ tháng 11 năm ngoái, trong khi đưa con gái mình đến Tây Tạng chơi, tại một gia đình người bạn chúng tôi đã được chứng kiến một câu chuyện vô cùng xúc động.

Bạn tôi tên là Lạp Mẫu đang hầm thịt gà, cậu con trai của cô ấy hơn 3 tuổi thì đứng bên cạnh nuốt nước miếng chờ đợi. Khi món hầm đã xong, cô gắp hai cái đùi để vào trong bát của con trai.

Cậu bé vui mừng thổi phù phù, đến khi đùi gà gần nguội, cô ấy qua chỗ con và nói: “Trát Tây, con hãy mang hai cái đùi gà này một cái cho ông nội, một cái cho bà nội nhé”.

Trát Tây nghe xong, không muốn nghe lời tay ôm khư khư cái bát, nước mắt ngắn dài và nói: “Không con không đưa đâu, là của Trát Tây, Trát Tây cũng muốn ăn”.

Bạn tôi liền nói rằng: “Trát Tây à, ông bà nội đã già rồi, răng cũng đã yếu, thời gian có thể thưởng thức những món ăn ngon không còn nhiều. Con còn nhỏ, sau này còn rất nhiều cơ hội được ăn những món ngon. Vậy nên con hãy dành hai cái đùi gà này cho ông bà nội ăn nhé”.

Tuy nhiên, khả năng lĩnh hội những đạo lý của một cậu bé mới 3 tuổi vẫn còn hạn chế cho nên những đạo hiếu cao thượng ấy cũng không vượt qua nổi sức hút của chiếc đùi gà ngay trước mắt. Lúc ấy, Trát Tây không hề buông tay khỏi cái bát, cháu khóc lóc kêu la: “Trát Tây muốn ăn, Trát Tây muốn ăn cơ”. Thế nhưng dù con trai nhõng nhẽo thế nào, Lạp Mẫu vẫn nghiêm khắc, ánh mắt kiên quyết và không hề thay đổi ý định. Nhìn ánh mắt nghiêm nghị của mẹ, Trát Tây tuy không muốn nhường hai chiếc đùi gà cho ông bà, đành phải ngừng khóc, không hờn dỗi nữa và đem hai chiếc đùi gà cho ông bà. Thế rồi bà nội cháu nói rằng: “Lạp Mẫu à, ta yên tâm khi cháu trai ta có người mẹ như con, chắc chắn nó sau này sẽ trở thành một người tốt”.

Tôi thực sự không hiểu bắt đầu từ khi nào con tôi trở nên thiếu giáo dục như thế?

Trong sự việc đang xảy ra, tôi đứng ngay bên cạnh Lạp Mẫu, khóe mắt bắt đầu đẫm ướt vì không những cảm động mà còn thấy thật xấu hổ khi nhìn thấy cảnh tượng này.

Tôi quay sang nhìn con gái nhà mình và nghĩ rằng con bé chắc không thể làm được những điều như Trát Tây. Tôi để tay lên ngực và tự hỏi mình, có lẽ tôi cũng không làm được điều mà mẹ Trát Tây đã làm. Những lúc cho con gái đi ăn cùng với người lớn, tôi cũng yêu cầu con cho dù có thích ăn món gì thì cũng không được ăn một mình, phải dành cho cả ông bà nội, ông bà ngoại và người lớn nữa. Nhưng các cụ nuông chiều cháu còn không hết, làm gì có chuyện cần cháu nhường cho. Các cụ còn dành những món mà con gái tôi thích ăn cho con bé, con bé thích gì các cụ đều ưu tiên cả. Tôi cũng thường nói với các cụ rằng đừng quá chiều chuộng cháu mình như vậy nhưng tôi cũng là con gái, cũng vừa là mẹ, bản thân tôi cũng ích kỉ thương yêu con, muốn dành những điều tốt nhất cho con nên lần nào cũng chỉ nói để đấy, cuối cùng vẫn chiều theo ý của các cụ. Bây giờ tôi đang suy nghĩ lại về điều đó, thực sự tôi chẳng thể nhớ ra được một lần nào con gái tôi chủ động đem những đồ con bé thích nhường cho người lớn.

Tôi thực sự không hiểu bắt đầu từ khi nào con tôi trở nên thiếu giáo dục như thế? Mẹ ruột tôi cho rằng tôi chuyện bé xé ra to, bà bênh vực cháu gái: “Con bé còn nhỏ, sao con có thể hi vọng con bé hiểu được những đạo lý đối nhân xử thế này chứ? Khi ăn, chơi đồ chơi ai mà có thời gian phải suy nghĩ đến chuyện nhường cho người khác?”

Kì thực, quan điểm nuôi dạy con cái của tôi khác với mẹ tôi. Tôi không sợ đứa con mới 2 tuổi của mình không hiểu được những đạo lý đối nhân xử thế, mà tôi sợ rằng trong lòng con bé không coi ai ra gì, sợ rằng con bé căn bản không biết thế nào là khiêm nhường. Đạo lý đối nhân xử thế khi lớn lên con bé sẽ từ từ hiểu được. Nhưng nếu làm gì cũng chỉ biết đến bản thân mà không nghĩ đến người khác sẽ trở nên ích kỉ, lớn lên khó mà thay đổi được.

Đây là thời đại của “ Hiếu ngược” không phải trẻ kính già, mà là già kính trẻ

Hiếu kính với người già vốn là đạo lý bất di bất dịch, nhưng không biết bắt đầu từ khi nào mọi thứ đã thay đổi. Chúng ta không còn giống như trước đây, không còn dành những thứ tốt đẹp nhất cho cha mẹ, ông bà mà là dành mọi điều tốt đẹp cho con cháu.

Các bậc ông bà không trông chờ vào sự chăm sóc của con cái, mà lại luôn dành mọi thứ cho cháu chắt. Trẻ con hiện nay không hề biết kính hiếu với cha mẹ và ông bà, lúc dỗi hờn cũng không coi người lớn ra gì, thậm chí lúc cha mẹ khiển trách, thì ông bà lại bênh vực, kiểu người đánh người xoa. Người lớn không so đo vì nghĩ đó là những chuyện vặt vãnh, nhưng thực tế điều đó lại góp phần khiến trẻ không tôn trọng người lớn. Trước đây tôi thường nghĩ phải nói cho trẻ hiểu những đạo lý trước thì ắt trẻ sẽ làm theo. Nhưng bây giờ tôi lại thấy rằng, có một số chuyện phải làm được trước, còn đạo lý có thể từ từ hiểu sau.

Có những chuyện bắt buộc phải làm hoặc không được làm, ví như phải tôn trọng người lớn, không được giận dỗi vô cớ với người lớn, nếu trẻ còn quá nhỏ không hiểu được tại sao lại phải làm như vậy, thì cũng không sao cả, hãy để trẻ làm theo trước rồi từ từ lớn dần trẻ sẽ hiểu ra thôi.

Nhưng nếu ngay từ đầu đã lộn xà lộn xộn, không theo quy định nào thì đến khi trẻ có thể hiểu được điều đó trẻ cũng sẽ lười thay đổi, hoặc đã trở thành thói quen tự nhiên không thể sửa được nữa.

Sự tôn trọng, lễ nghi và tình yêu dành cho trẻ vốn không hề có sự mâu thuẫn

Thương yêu trẻ con là bản tính bẩm sinh, đặc biệt khi đã có tuổi thì hầu hết ông bà nội ngoại đều cam tâm tình nguyện làm mọi điều cho cháu chắt, dường như tình yêu dành cho chúng là không bao giờ thấy đủ. Nhưng người lớn chúng ta nhất định phải hiểu rằng một đứa trẻ được nuông chiều sẽ khó có thể trở thành một người xuất sắc, nuông chiều quá mức khiến trẻ khó có thể bước đi một mình trên đường đời đầy những khó khăn.

Cháu của ông bà hiện tại chỉ là đứa cháu bé bỏng, nhưng tương lai sẽ trở thành đồng nghiệp, vợ, mẹ của người khác. Ai có thể nuông chiều chúng cả đời, nếu người khác không thể nuông chiều cháu mình như ông bà vậy thì người chịu khổ cuối cùng chính là bản thân trẻ. Còn các bậc cha mẹ cũng không nên nuông chiều con quá mức, trách nhiệm này cũng không thể đổ hết lên vai ông bà mà hãy lựa chọn phương thức can thiệp hợp lý nhất. Giống như mẹ của cậu bé Trát Tây, nếu cha mẹ dạy cho con biết cách tôn trọng và hiếu kính người già thì tôi tin rằng cho dù có được nuông chiều thế nào trẻ cũng sẽ không trở nên hư hỏng.

Bạn cho con 10 thanh sô cô la con thích ăn nhất, và nói với con chia cho ông bà, bố mẹ mỗi người một cái, qua thời gian tự nhiên trẻ sẽ học được cách chia sẻ và nghĩ cho người khác. Điều này chứa đựng những lễ nghi và cả tình yêu thương nữa. Tình yêu và lễ nghi tồn tại song song, điều trẻ học được đó là lòng cảm ơn. Nhưng khi bạn mua cho con 10 cái sô cô la nhưng để con ăn một mình, đến một ngày bạn cũng muốn ăn, trẻ sẽ không bao giờ muốn chia sẻ, tôn trọng và sẽ từ chối chia sô cô la cho bạn. Chỉ có tình yêu mà không có lễ nghi, điều trẻ học được sẽ là sự ích kỉ.

Lễ phép, khiêm nhường đối với người ngoài đó là đạo lý đối nhân xử thế, đối với người trong gia đình đó gọi là giáo dục phẩm chất đạo đức

Khiến cho đạo nghĩa hiếu kính người lớn bị đảo lộn không phải do trẻ, trẻ sinh ra vốn là một tờ giấy trắng, bạn dạy như thế nào thì con sẽ học theo như vậy. Bạn dạy con hiếu kính với người lớn, trẻ sẽ hiểu được cách hiếu kính. Bạn dạy con nghĩ cho người khác, con sẽ không ích kỉ. Bạn dạy con biết cảm ơn, con sẽ không coi mọi thứ là lẽ đương nhiên.

Nếu khi cần hiếu kính mà bạn không dạy trẻ phải hiếu kính, thì đừng bao giờ trách con tại sao hỗn láo với người lớn. Không dạy con biết tôn trọng từ nhỏ, lớn lên bạn lại trách con ích kỉ, vậy xin hỏi bạn rằng rốt cuộc người ích kỉ ở đây là ai? Đừng bao giờ nói là người nhà không cần để ý lễ tiết làm gì. Vì nếu đến việc tôn trọng và hiếu kính với người thân trong gia đình cũng không làm được thì sao có thể làm những việc đó với người ngoài?

Cố gắng bỏ qua và sửa đổi những thiếu sót chưa hoàn thành với trách nhiệm của một người mẹ

Sau khi trở về Vân Nam, tôi đã có những thay đổi rõ rệt trong việc dạy dỗ con gái mình. Mỗi lần mua đồ ăn gì về tôi đều bảo bé chủ động chia cho ông bà và bố mẹ ăn trước. Khi con không lễ phép với ông bà tôi cũng không còn mắt nhắm mắt mở cho qua nữa. Đương nhiên quá trình này chẳng hề dễ dàng. Nhưng khi có thể thuyết phục được ông bà cùng phối hợp thì mọi chuyện sẽ dễ dàng hơn nhiều. Vì ông bà nội thương cháu nhưng cũng muốn cháu luôn tôn trọng mình và luôn lo lắng cho cháu của mình.

Hy vong tôi đã ngộ ra những điều này không quá muộn, hy vọng bài viết này có thể giúp ích cho các bậc cha mẹ trong việc dạy dỗ con cái.

Theo Loihayydep.net

Đánh giá bài viết